Che Guevara en Discurso socialista
Che Guevara en la ONU (1964) “Porque esta gran humanidad ha dicho basta y ha echado a andar. Y su marcha, de gigantes, ya no se detendrá hasta conquistar la verdadera independencia, por la que ya han muerto más de u
Let us support the struggle of the Catalan people
Let us support the struggle of the Catalan people Statement by the Bureau of the FOURTH INTERNATIONAL Thursday 5 October 2017 After the referendum held on 1 October in Catalonia and the victory of Yes in favour of the
1-O: Dias decisivos
1-O: Dias decisivos Josep Maria Antentas 1. Tras cinco años de eterno procés, en el que la grandilocuencia gestual de sus actores era proporcional a la extraordinaria lentitud de los hechos y a su voluntad constante
El marxismo y los movimientos nacionalistas (1934)
El marxismo y los movimientos nacionalistas (1934) ANDREU NIN.  El pueblo que oprime a otro no puede ser libre. Karl Marx Igualdad completa de derechos para todas las naciones; derecho de las naciones a dispone
Defend the right to self-determination in Catalonia!
Defend the right to self-determination in Catalonia! Statement of the Fourth International Friday 22 September 2017, by Fourth International Bureau On 20 September 2017, the Civil Guard and the Spanish National Police
En defensa de la democracia
En defensa de la democracia Hoy no está en juego solo el futuro de Catalunya sino también el del conjunto del Estado español Esther Vivas La política se vuelve a teñir de blanco y negro y desprende un viejo
David Fernández:
David Fernández: "no vamos a pedir permiso para ser libres ni al Estado ni a Podemos" Sato Diaz David Fernández lleva una agenda frenética. Está echando el resto en estos días previos al 1-O, cuando está convocad
Comunicado de Anticapitalistas en defensa del referendum en Catalunya
Comunicado de Anticapitalistas en defensa del referendum en Catalunya El Parlament de Catalunya ha aprobado la ley que da cobertura a la convocatoria del referéndum del 1 de octubre. Consideramos esta ley legítima, re
La hora de la verdad
La hora de la verdad El Govern debe ir hasta el final. Buscar una alternativa, como en el 2014, sería un fraude Por Esther Vivas 'Habemus referendum'. Tras cinco años de movimiento independentista y tres desde que s
United States: Why we need to talk about climate change when covering Hurricane Harvey
United States: Why we need to talk about climate change when covering Hurricane Harvey by KLEIN Naomi Now is exactly the time to talk about climate change, and all the other systemic injustices — from racial profilin
Russia: Repudiation of debt at the heart of the revolutions of 1905 and 1917
Part 1 of the Series: Centenary of the Russian Revolution and the Repudiation of Debt Russia: Repudiation of debt at the heart of the revolutions of 1905 and 1917 by Eric Toussaint February 23, 1917: Womens protest in
“Si yo fuese catalán no tendría más remedio que votar sí a la independencia” (Entrevista a Jaime Pastor)
“Si yo fuese catalán no tendría más remedio que votar sí a la independencia” (Entrevista a Jaime Pastor) Josep Casulleras Nualart [Texto original en catalán: http://www.vilaweb.cat/noticies/jaime-pastor-si-jo-
Despotism, neoliberalism and climate change: Morocco's catastrophic convergence
Despotism, neoliberalism and climate change: Morocco's catastrophic convergence By Jawad Moustakbal Claims of Morocco's exceptionalism during the Arab Spring now ring hollow as protests spread in the face of elite poli
Mélenchon, France insoumise, populisme : questions sur la séquence électorale 2016-2017 et ses implications
Mélenchon, France insoumise, populisme: questions sur la séquence électorale 2016-2017 et ses implications par ROUSSET Pierre Cette contribution a été écrite pour la Sozialistische Zeitung (SOZ), mensuel publié

Αναζήτηση

Από το δημόσιο στο κοινό:

Η περίπτωση του Ελληνι​κού​

του Πάνου Τότσικα

2016-05-13 01 panos-totsikasΤα τελευταία χρόνια προωθείται ως κεντρική πολιτική η ιδιωτικοποίηση της δημόσιας γης, της δημόσιας περιουσίας και  των κοινών αγαθών  με στόχο, υποτίθεται, την εξασφάλιση χρημάτων για την εξόφληση του δημόσιου χρέους της χώρας, το οποίο ωστόσο συνεχώς αυξάνεται.

Η αντιστροφή της σημερινής ζοφερής πραγματικότητας, προϋποθέτει ως πρώτη προτεραιότητα, την ανάκτηση, την προστασία και τον δημοκρατικό έλεγχο του συνόλου των​ δημόσιων και κοινών αγαθών, μεταξύ των οποίων και των ελεύθερων, δημόσιων χώρων.

Οι ελεύθεροι, οι αδόμητοι  χώροι σε μια πόλη, αποτελούν συστατικά και σημαντικότατα στοιχεία κοινωνικού εξοπλισμού, όπως και οι κτιριακές εγκαταστάσεις που διατίθενται για χώρους εκπαίδευσης υγείας, πολιτισμού, αθλητισμού, κοινωνικής πρόνοιας κλπ.

Μια πλατεία, μια παιδική χαρά, ένα πάρκο, αποτελούν απαραίτητα στοιχεία, αποτελούν ανάσες  μιας περιοχής στην οποία κατοικούν χιλιάδες άνθρωποι. Αυτό σημαίνει ότι η «αξιοποίηση» δεν συνδέεται οπωσδήποτε με την  δόμηση, το χτίσιμο, το μπετόν και το τσιμέντο, αλλά και με την διατήρηση, το μη χτίσιμο, το πρασίνισμα  των ελεύθερων χώρων.

Μια πρόταση για το Ελληνικό

Το «Ελληνικό» αποτελεί σήμερα  τον τελευταίο μεγάλο δημόσιο, ελεύθερο, αδόμητο, χώρο της Αθήνας. Αποτελεί ένα κοινό αγαθό, έναν «κοινό πόρο».

Στον βαθμό που ο κοινωνικός και οικολογικός μετασχηματισμός της παραγωγής  με βάση τις συλλογικές ανάγκες αποτελεί σήμερα ένα κεντρικό στόχο, ο χώρος   του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού και της παραλίας του Αγίου Κοσμά, μπορεί να αποτελέσει πεδίο εφαρμογής  πολιτικών που να προωθούν την κοινωνική επανοικειοποίηση μέσα από τη συνδιαχείριση και την κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία.

Ένα επιτυχές  μίγμα εγκαταστάσεων και δραστηριοτήτων, θα μπορούσε να συμβάλει στην παραγωγική ανασυγκρότηση της παραλιακής ζώνης του Σαρωνικού, στην δημιουργία ενός σημαντικού αριθμού αξιοπρεπών θέσεων εργασίας, στην προσέλκυση χιλιάδων επισκεπτών καθ’ όλο το έτος και στην  δημιουργία μιας άλλου τύπου «ανάπτυξης» , όπου  στόχος δεν θα είναι η εμπορευματοποίηση του χώρου και η συσσώρευση κερδών από κάποιους «επενδυτές», αλλά  η ανάδειξη ενός άλλου πολιτισμού. Αυτό θα σήμαινε την εγκατάλειψη του κυρίαρχου μοντέλου «ανάπτυξης», και το πέρασμα σε ένα άλλο μοντέλο, όπου κυρίαρχες θα είναι οι κοινωνικές σχέσεις αλληλεγγύης.

2016-05-13 02 parko-ellinikouΠιστεύουμε ότι η ενεργός συμμετοχή της κοινωνίας αποτελεί στις μέρες μας  το μεγάλο ζητούμενο. Ο  χώρος του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού μπορεί να μετατραπεί σε ένα πεδίο συνάντησης και δημιουργικών δραστηριοτήτων, πρωτοβουλιών πολιτών, συνεργατικών δράσεων, αυτοδιαχειριζόμενων εγχειρημάτων κ.ά.

Για την «αξιοποίηση» του Ελληνικού προτείνεται η αναζήτηση ενός άλλου δρόμου, πέραν του κράτους και της αγοράς, που θα εκλαμβάνει τον δημόσιο χώρο ως «κοινό αγαθό» και θα έχει ως βάση την συνεργατική οικονομία και την ομότιμη παραγωγή. Αυτό θα σήμαινε την μετάβαση “από το δημόσιο στο κοινό” και την οργάνωση της παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών από αυτοοργανωμένες κοινότητες οι οποίες  θα λειτουργούν ως κοινωνικοί συνεταιρισμοί.

Πολιτιστικές  μη κερδοσκοπικές δραστηριότητες, μπορούν να βρουν στο Ελληνικό φιλόξενους χώρους στέγασης από διάφορες καλλιτεχνικές ομάδες σε κάποια από τα εκατοντάδες εγκαταλειμμένα  διάσπαρτα κτίρια και να αποτελέσουν σημεία έλξης και αναφοράς από κατοίκους  της ευρύτερης  περιοχής.

Αθλητικές δραστηριότητες ερασιτεχνικού – μη εμπορικού χαρακτήρα, μπορούν επίσης να ενταχθούν στα πλαίσια της σταδιακής δημιουργίας ενός Μητροπολιτικού Πάρκου Υψηλού Πράσινου. Οι υπάρχουσες αθλητικές εγκαταστάσεις μπορεί να λειτουργήσουν άμεσα, δημιουργώντας πλήθος θέσεων εργασίας και κοινωνικό όφελος.

Στο χώρο του πρ. Αεροδρομίου Ελληνικού, ενδεικτικά, θα μπορούσαν να λειτουργήσoυν  παράλληλα, εργαστήρια και κοινότητες καλλιτεχνών που ασχολούνται με τις εικαστικές τέχνες, τον κινηματογράφο, το θέατρο, το χορό κ.α, συναυλιακός χώρος, μόνιμες εκθέσεις, Φεστιβάλ Τέχνης.

Επίσης, μπορούν να λειτουργήσουν, δομές κοινωνικής αλληλεγγύης, συνεταιριστικοί παιδικοί σταθμοί, φροντιστήρια, ωδείο, κοινωνικό φαρμακείο - ιατρείο, Συνεδριακός Χώρος, Λαϊκό Πανεπιστήμιο, ανταλλακτήριο μεταχειρισμένων αντικειμένων, αγορές χωρίς μεσάζοντες, συνεταιριστικά καφενεία κ.α.

Αυτοδιαχειριζόμενος αγρός!

Ακόμη, μπορεί να λειτουργήσει αυτοοργανωμένη κοινότητα καλλιεργητών της γης σε ειδικά διαμορφωμένη έκταση η οποία να συμπεριλάβει τον από πενταετία υφιστάμενο «Αυτοδιαχειριζόμενο Αγρό στο Ελληνικό».

Εν τέλει, προτείνουμε, το Ελληνικό σταδιακά να μετατραπεί σε ένα δημόσιο Μητροπολιτικό Πάρκο υψηλού πράσινου, με πολιτιστικές, αθλητικές και εν γένει κοινωφελείς δραστηριότητες,  ανοιχτό στους κατοίκους και τους επισκέπτες της Αττικής, εν μέρει αυτοχρηματοδοτούμενο, με εξασφαλισμένη την συμμετοχή στον φορέα διαχείρισής του  συνεργατικών δράσεων και αυτοδιαχειριζόμενων εγχειρημάτων.

Επισημαίνουμε ότι, η πρότασή μας είναι συμπληρωματική με την πρόταση του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος του ΕΜΠ και της  «Επιτροπής Αγώνα για το Μητροπολιτικό Πάρκο στο Ελληνικό».

Είμαστε αντίθετοι με  την ιδιωτικοποίηση, την περαιτέρω δόμηση και την εμπορευματοποίηση του χώρου του Ελληνικού και της παραλίας του Αγίου Κοσμά. Θεωρούμε τα σχέδια του Ομίλου Λάτση αποτελούν συστατικά στοιχεία  μιας «ανάπτυξης» καταστροφικής για το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον, για την ζωή μας.

Θέλουμε ένα πάρκο στο Ελληνικό  που να μας χωρά όλους, να πραγματώνει τη δημοκρατία στον δημόσιο χώρο μέσα από την άμεση συμμετοχή, που να εξασφαλίζει αξιοπρεπείς σχέσεις και θέσεις εργασίας αυτοαπασχολούμενων παραγωγών και δημιουργών, να βάζει μπροστά την κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία και να συσπειρώνει τα πιο ζωτικά στοιχεία των κινημάτων.

Πιστεύουμε πως η πραγματοποίηση ενός τέτοιου εγχειρήματος είναι απολύτως εφικτή και εναπόκειται στην αυτόβουλη κινητοποίηση των πολιτών της Αθήνας.

Επίλογος

Ο δημόσιος χώρος του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού και της παραλίας του Αγίου Κοσμά, πρέπει να παραμείνει δημόσιος, να μην ιδιωτικοποιηθεί, να μην δομηθεί περαιτέρω, αλλά, μέσα από μια  διαδικασία συμμετοχής κεντρικών και τοπικών φορέων πολιτών στον σχεδιασμό και στην λήψη των αποφάσεων, σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς της Κυβέρνησης και της Περιφέρειας Αττικής, να προκύψει η βέλτιστη λύση δημιουργίας ενός Μητροπολιτικού Πάρκου, και η επανάχρηση των υφιστάμενων κτιριακών εγκαταστάσεων για πολιτιστικές, αθλητικές και άλλες κοινωφελείς δραστηριότητες.

Με βάση όσα αναφέρονται παραπάνω, προτείνεται η δημιουργία μιας ανοικτής Ομάδας Εργασίας  η οποία, θα διαμορφώσει μια πρόταση  για τις χρήσεις γης και τους όρους δόμησης  στο πρώην αεροδρόμιο Ελληνικού και την παραλία του Αγίου Κοσμά. Η πρόταση αυτή  στην συνέχεια θα μπορούσε να αποτελέσει το πλαίσιο για ένα νέο  νόμο ο οποίος θα αντικαταστήσει τον ισχύοντα απαράδεκτο νόμο 4062/2012. Η ίδια Ομάδα Εργασίας  θα μπορούσε να ασχοληθεί και να διαμορφώσει μια πρόταση για τον Φορέα Διαχείρισης που θα πρέπει να αντικαταστήσει την ΕΛΛΗΝΙΚΟ Α.Ε, η οποία έχει σήμερα την ευθύνη της διαχείρισης του χώρου.

Ο κ. Πάνος  Τότσικας είναι πολεοδόμος
………………………………………………
*Στο κείμενο  περιλαμβάνονται σημεία της πρότασης της Πρωτοβουλίας «Ένα Πάρκο για όλους στο Ελληνικό» και στοιχεία από  την εισήγησή μου στο Φόρουμ «Ευημερία χωρίς ανάπτυξη» - ΕΜΠ, 20-22/2/2015 που θα παρουσιαστούν στην 15η Biennale Αρχιτεκτονικής που θα γίνει στην Βενετία από 28.5 έως 27.11.2016.

scroll back to top